NÜFUSUN YÜZDE 90'I ARAP'TIOsmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı sırasında Filistin'den çekilmesi, bölgenin geleceğini değiştiren sürecin başlangıcı oldu.
İngiltere ise 2 Kasım 1917 tarihli Balfour Deklarasyonu'yla Filistin'de Yahudiler için ulusal yurt kurulmasını desteklediğini açıkladı.
Yusuf Dinçel'in araştırmasına göre 1917'de Filistin nüfusunun yaklaşık yüzde 90'ını Araplar, yüzde 10'unu Yahudiler oluşturuyordu.
1922'ye gelindiğinde bölgede yaklaşık 590 bin Arap ve 84 bin Yahudi yaşıyordu.
İngiltere'nin göçü kolaylaştıran politikaları, iki toplum arasındaki gerilimi giderek artırdı.
30 Nisan 1918 tarihli İngiliz istihbarat raporu ise Filistinli Müslüman ve Hristiyanların topraklarını kaybetmekten ve yerlerinden edilmekten endişe duyduklarını gösteriyor.CHURCHILL'İN PLANI!
GÖÇ DURMAYACAKİngiltere, Filistin'de büyüyen tepkiler karşısında 3 Haziran 1922'de Churchill White Paper olarak bilinen politika belgesini yayımladı.
Belgede Filistin'in tamamının Yahudi yönetimine bırakılmayacağı ve Arapların dilinin, kültürünün korunacağı savunulurken, Yahudi göçlerinin ekonomik koşullara bağlı olarak devam edeceği açıklandı.
Dinçel'in araştırmasında yer alan 10 Haziran 1922 tarihli Filistin Arap Delegasyonu mektubu ise bu politikaya karşı çıkanların sesini ortaya koyuyor.
Kolombiya'daki Filistin diasporası da Milletler Cemiyeti'ne başvurarak toprak kayıplarına karşı uyarıda bulundu.
İngiltere bir yandan denge mesajı verirken diğer yandan Yahudi nüfusunun artırılmasını öngören politikayı sürdürdü.ARŞİVDEKİ ÇARPICI İTİRAF!
Kudüs'te Ağustos 1929'da Burak Duvarı çevresinde başlayan gerilim, Filistin'in farklı bölgelerine yayılan kanlı çatışmalara dönüştü.
İngiltere'nin Sömürge Bakanı Lord Passfield, 11 Eylül 1929'da yaptığı açıklamada, Filistin'in Yahudi yurdu olması kararlaştırıldığında bölgenin boş bir çöl olmadığının anlaşılması gerektiğini söyledi.
Arapların bu projeye karşı çıkmasını doğal karşıladığını ifade eden Passfield, buna rağmen İngiltere'nin politikasını sürdüreceğini belirtti.
20 Ekim 1930'da yayımlanan ikinci White Paper, Yahudi göçünün Arap nüfusunun geçimini olumsuz etkilemesi durumunda sınırlandırılabileceğini öngördü.
Ancak Siyonist hareketin sert muhalefeti ve İngiliz yönetiminin sonraki açıklamaları, belgenin uygulanması üzerindeki tartışmaları büyüttü.KÖYLER BASILDI, İBADETLER ENGELLENDİAraştırmanın en çarpıcı bölümlerinden biri, Filistinli Müslüman ve Hristiyanların İngiliz yönetimine karşı yaptığı ortak başvurular oldu.
Akka'nın önde gelen Müslüman ve Hristiyan temsilcileri, 22 Eylül 1938'de İngiliz Parlamentosu'na gönderdikleri mektupta askerlerin köylüleri keyfi şekilde tutukladığını, evlerdeki yiyecekleri imha ettiğini ve aileleri göçe zorladığını ileri sürdü.
Mektupta gözaltına alınan insanların saatlerce güneş altında bekletildiği, köylerde uygulanan sokağa çıkma yasakları nedeniyle Müslümanların cuma namazına, Hristiyanların ise kiliselerine gidemediği anlatıldı.
Nasıra yakınlarındaki Reineh köyünde bir rahibin kötü muameleye uğradığı da iddialar arasındaydı.
Filistinli temsilciler, yaşananların bağımsız bir uluslararası komisyon tarafından araştırılmasını istedi.
İNGİLTERE'NİN SON HESABIFilistin'deki nüfus değişiminin boyutu, ise belgelerden yansıtıldı.
Filistin Yahudi Ajansı İstatistik Dairesi kayıtlarına göre yalnızca 1935'te deniz yoluyla 55 bin 400, kara yoluyla 2 bin 273 Yahudi göçmen bölgeye geldi.
Oturma izni alan 3 bin 553 kişinin de eklenmesiyle toplam sayı 61 bin 226'ya ulaştı.
İngiltere ise 17 Mayıs 1939'da yayımladığı MacDonald White Paper ile yeni bir politika açıkladı.
Belgede, 1922'den itibaren 300 binden fazla Yahudi'nin Filistin'e göç ettiği ve Yahudi nüfusunun toplam nüfusun yaklaşık üçte birine ulaştığı belirtildi.
Yeni düzenlemeyle beş yılda toplam 75 bin kişilik göç kotası öngörüldü.
Bunun 50 bini yıllık kotalardan, 25 bini ise Avrupa'daki zulümden kaçan Yahudi mültecilerden oluşacaktı.
Beş yılın sonunda Filistinli Arapların rızası olmadan yeni göçe izin verilmeyeceği açıklandı.
Dinçel'e göre üç ayrı White Paper belgesi, İngiltere'nin Filistin'deki söylemiyle uygulamaları arasındaki çelişkileri ortaya koydu.