Türkiye'de binaların depreme karşı dayanıklılığını belirleyen Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği için değişiklik hazırlığı gündeme geldi.
Cumhurbaşkanlığı 2027 Yılı Yıllık Programı'nda, yönetmeliğin 2027 yılında güncellenmesine yönelik çalışma öngörülüyor.
Düzenlemenin amacı, deprem güvenliğine ilişkin kuralları gözden geçirmek ve uygulamayı güçlendirmek.
Ancak yeni düzenlemenin kapsamı, hangi maddelerin değişeceği ve yeni kuralların ne zaman yürürlüğe gireceği konusunda henüz ayrıntılı bir açıklama yapılmadı.YÖNETMELİKTE NELER DEĞİŞEBİLİR?Yıllık programda deprem güvenli yapılaşmasına ilişkin mevzuatın gözden geçirilmesi, yeni altyapı ve üstyapı projelerinde birden fazla afet tehlikesinin dikkate alınması ve yönetmeliğin uygulanmasına yönelik eğitim çalışmalarının yürütülmesi öngörülüyor.
Bu başlıklar, yalnızca yeni binaların tasarımını değil, deprem güvenliği kurallarının sahada nasıl uygulandığını da gündeme getiriyor.
Bununla birlikte, söz konusu hedefler yeni yönetmeliğin kesinleşmiş hükümleri değil; 2027 yılı için planlanan çalışmalar.MEVCUT BİNALAR İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?Yönetmeliğin güncellenmesi, mevcut bütün binaların kendiliğinden yeni kurallara tabi olacağı veya eski binaların otomatik olarak güçlendirileceği anlamına gelmiyor.
Mevcut bir binanın deprem güvenliği, yapım yılına ek olarak taşıyıcı sistemine, kullanılan malzemelere, zemin koşullarına ve zaman içinde geçirdiği değişikliklere bağlı.
Bir binanın güvenli olup olmadığı, yalnızca yapıldığı tarihe bakılarak belirlenemiyor.
Yeni yönetmeliğin mevcut binalara yönelik herhangi bir yükümlülük getirip getirmeyeceği de açıklanmış değil.YENİ KURALLAR HENÜZ AÇIKLANMADITürkiye Bina Deprem Yönetmeliği, binaların deprem etkisi altındaki tasarım ve hesap esaslarını belirleyen temel düzenlemelerden biri.
Yönetmelikte yapılacak değişiklikler, özellikle yeni yapıların projelendirilmesi ve mühendislik uygulamaları açısından önem taşıyabilir.
Ancak değişikliğin hangi teknik standartları kapsayacağı, yeni binalar için ek koşullar getirilip getirilmeyeceği ve uygulamanın hangi tarihte başlayacağı henüz netleşmedi.YÖNETMELİK DAHA ÖNCE DE DEĞİŞTİTürkiye’de deprem yönetmelikleri, deprem mühendisliğindeki gelişmeler ve geçmiş depremlerden çıkarılan dersler doğrultusunda bugüne kadar birçok kez yenilendi.
AFAD’ın tarihçesine göre yönetmelikler 1947, 1953, 1961, 1968, 1975, 1998 ve 2007 yıllarında yayımlandı veya güncellendi.
Son kapsamlı düzenleme ise 18 Mart 2018’de yayımlanan ve 1 Ocak 2019’da yürürlüğe giren Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği oldu.
Bu düzenlemeyle yüksek binaların tasarımı, mevcut binaların deprem performansının değerlendirilmesi, yerel zemin koşulları ve yapıların farklı deprem etkileri altındaki davranışına ilişkin kurallar ayrıntılandırıldı.İŞTE SON DEĞİŞİKLİK2018’deki son kapsamlı güncellemenin önemli yeniliklerinden biri, 105 metreden yüksek belirli binalarda Yapı Sağlığı İzleme Sistemi kurulmasının zorunlu hale getirilmesiydi.
Bu sistem, binanın taşıyıcı sistemindeki davranışın sensörlerle izlenmesini ve ölçümlerin gerçek zamanlı olarak AFAD ile yapı sahibi tarafından kaydedilmesini öngörüyor.
Aynı düzenlemeyle hafif çelik ve ahşap binaların yanı sıra yüksek ve yalıtımlı binaların tasarımına ilişkin kurallar da yönetmeliğe eklendi.