Danimarka Milletvekili Rasmus Jarlov’ın ifadeleri şöyle:
-Grönland konusunda ne düşünüyorsunuz? Çünkü ABD Başkanı Donald Trump’tan çok açık ve net tehditler geliyor. Kendisi, “Askerî müdahale dâhil olmak üzere, Grönland’ı alacağız. Buna sahip olmamız gerekiyor” diyor.
“Bu çok tehlikeli bir durum ve İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana ülkemizin karşı karşıya kaldığı en büyük tehdit. Büyük bir güç, topraklarımızın ve halkımızın bir bölümünü ele geçirmeye çalışıyor. Elbette hiçbir ülke bunu kabul edemez. Umudumuz, Amerikalıların bunu büyük bir çatışmaya dönüştürmemesi yönünde; çünkü bizim, Amerika Birleşik Devletleri’nin bir parçası olmak istemeyen toprakları ve insanları öylece teslim etmemiz söz konusu değildir.”
-Yakın zamanda verdiğiniz röportajlardan birinde, “Trump Grönland’ı işgal ederse bu bir savaş olur” demiştiniz. Sizce bu nasıl bir savaş olur?
“Başka bir ülke, bir devletin topraklarının bir bölümünü ele geçirmek amacıyla ülkenize asker gönderirse, elbette karşılık verirsiniz. Böyle absürt ve felaket niteliğinde bir durumun ortaya çıkması hâlinde, Danimarka Silahlı Kuvvetleri de kuşkusuz karşılık verecektir. Bu da bizi Amerika Birleşik Devletleri ile bir savaşa sürükler ki bu, Danimarka için de, NATO için de, hatta Amerika Birleşik Devletleri’nin kendisi için de tam anlamıyla bir felaket olur. Çünkü böyle bir durumda ABD, Batı dünyasının lideri olma konumunu da kaybeder. Müttefiklerine saldıran ve onların topraklarını ele geçirmeye çalışan bir ülkenin liderliğini kimse kabul etmez.
Bu nedenle, benim ve pek çok kişinin görüşüne göre, böyle bir senaryo Amerikan liderliğinin sonu olur ve Avrupa ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki ilişkilerin tamamen çökmesine yol açar.
Bu noktaya gelinmemesini umuyoruz. Bu son derece kötü bir fikir. Hiçbir hakkınız olmayan başka bir ülkenin topraklarını ele geçirmeye çalışmak doğru değildir.”
-Şu anda tüm Avrupa sizin yanınızda. Bir kıta olarak Washington yönetimine karşı duruyorlar. Ancak bu, Başkan Trump’ı hedeflerinden vazgeçirmeye ya da caydırmaya yeterli görünmüyor. Bu konuda ne söylemek istersiniz?
“Avrupalı müttefiklerimizden, Kanada’dan ve Amerikalıların bu hukuksuz toprak iddiasına karşı bize destek veren pek çok ülkeden aldığımız destek için son derece minnettarız. Buna karşılık, herhangi bir ülkenin Amerikalıları desteklemesi ise çok büyük bir hayal kırıklığı olur; çünkü ABD’nin bu toprak iddiasının arkasında en ufak bir meşruiyet kırıntısı dahi yoktur. Bu iddia, modern tarihin belki de en gayrimeşru toprak talebi olabilir; zira bunu haklı çıkaracak hiçbir unsur bulunmamaktadır.
Grönland üzerinde ABD’ye ait tarihsel bir mülkiyet yoktur; Grönland’da bir Amerikan azınlığı yoktur; ihlal edilmiş bir anlaşma yoktur; ortada bir tehdit yoktur. Kısacası, Amerikalıların Grönland’ı öylece alabileceklerini düşünmelerini haklı gösterecek hiçbir gerekçe yoktur. Üstelik buna ihtiyaç da yoktur. Çünkü hâlihazırda Amerikalılara erişim sağlamış durumdayız; aramızda bir savunma anlaşması bulunmaktadır. Bu kapsamda, ABD Grönland’da istedikleri kadar asker bulundurabilir, istedikleri sayıda üs kurabilir; tek yapmaları gereken bizimle koordinasyon sağlamaktır.
Yani ABD zaten tam erişime sahiptir. Dolayısıyla bu talep yalnızca tamamen temelsiz olmakla kalmıyor, aynı zamanda mantıktan da yoksundur; çünkü Amerikalılar Grönland’ı ilhak ederek, zaten sahip oldukları imkânların ötesinde hiçbir şey elde edemezler.”
-Başkan Donald Trump, Rusya ve Çin’in Grönland için büyük tehditler olduğunu iddia ediyor. Siz buna katılıyor musunuz? Gerçekten bu ülkelerden kaynaklanan bir tehdit var mı?
“Amerikan yönetimi, Grönland’a yönelik Rusya ve Çin kaynaklı tehdidi aşırı biçimde abartmaktadır. ABD Beyaz Sarayı’ndan, Çin savaş gemilerinin Grönland’ın her yerinde olduğu ve neredeyse ülkeyi ele geçirmek üzere oldukları yönünde bir anlatı duyuyoruz. Oysa gerçek şu ki, son on yıldır Grönland yakınlarında tek bir Çin savaş gemisi dahi bulunmamıştır; kelimenin tam anlamıyla yoktur. Ne Çin’in ne de Rusya’nın Grönland’da herhangi bir faaliyeti vardır.
Bu ülkelerin Grönland’da hiçbir mülkiyeti yoktur; madencilik yapmamaktadırlar; hatta bir konsoloslukları bile yoktur. Grönland’da bir Çin restoranı bulmak bile zordur. Çinlilerin Amerika Birleşik Devletleri’nde sahip oldukları varlıklar, Grönland’dakinden çok daha fazladır.
Dolayısıyla Çin’in Grönland’ı ele geçirmek üzere olduğu yönündeki bu anlatı tamamen gerçek dışıdır. Danimarka, Çin’i ve Rusya’yı Grönland’dan tamamen uzak tutmuştur. Eğer onların Grönland’ı ele geçireceğinden endişe etseydik, Amerikalıları yardıma çağırırdık; ancak böyle bir çağrımız yok.
Grönland’ın daha fazla korunması için Amerikalıların devreye girmesine ihtiyacımız yoktur. Bununla birlikte, aramızda bir üs anlaşması bulunmaktadır; bu kapsamda ABD isterse asker sevk edebilir. Bunu yapmamış olmaları da, Çin’den kaynaklanan büyük bir tehdit olduğu yönündeki iddialarının doğru olmadığını açıkça göstermektedir.”
-Diyelim ki ABD Grönland’a saldırdı. Böyle bir durumda Danimarka olarak ne yaparsınız?
“Danimarka ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki güç farkının son derece iyi farkındayız. ABD’nin bizden çok, çok daha büyük bir askerî güce sahip olduğu açık. Bu nedenle, fiziksel olarak bakıldığında Grönland’ı işgal etmeleri elbette mümkündür.
Ancak bu, karşılıksız olmayacaktır. Her ülkenin vatandaşlarını koruma ve kendini savunmak için elinden geleni yapma yükümlülüğü vardır. Böyle bir durum ortaya çıkarsa, Danimarka ve Grönland da aynısını yapacaktır.
Bunun yaşanmamasını umuyoruz; çünkü bu hem tamamen absürt hem de felaketle sonuçlanacak bir senaryo olur. Kim tarafından saldırıya uğrarsak uğrayalım, kendimizi savunuruz. Müttefiklerimizin de bu süreçte bize destek olmasını umuyoruz.
Ancak en büyük beklentimiz, Amerikalıların bunun kendileri açısından da iyi bir strateji olmadığını görmeleridir. Bu yalnızca mantıksız bir yaklaşım değildir; aynı zamanda ABD’nin küresel liderliğini de yok edecek bir stratejidir. Ve bunun, Amerikalıların çıkarına olamayacağına inanıyoruz.”
-Başkan Trump sürekli olarak, Danimarka’nın Grönland’a yaklaşık 500 yıl önce gittiğini ve bunun Grönland’ın Danimarka’ya ait olduğu anlamına gelmeyeceğini söylüyor. Siz bu iddia hakkında ne düşünüyorsunuz?
“Danimarka’nın Grönland üzerindeki egemenliğini sorgulamaya başlamak tamamen saçmalıktır. Grönland, 1380 yılından bu yana, yani yaklaşık altı buçuk yüzyıldır Danimarka’ya aittir. Bu durum yıllar içinde pek çok uluslararası anlaşmaya açıkça yazılmıştır ve hatta Birleşmiş Milletler tarafından da onaylanmıştır. Birleşmiş Milletler’de tüm dünya, Grönland’ın Danimarka’ya entegrasyonu yönünde oy kullanmıştır.
Dolayısıyla Grönland yalnızca Danimarka’ya ait bir toprak değil, aynı zamanda Danimarka’nın ayrılmaz bir parçasıdır. Bu karar, 1954 yılında New York’ta yapılan BM Genel Kurul oturumunda alınmıştır ve Amerika Birleşik Devletleri de bu yönde oy kullanmıştır. Ayrıca ABD ile imzalanmış, Danimarka’nın Grönland üzerindeki egemenliğini tanıyan birden fazla anlaşma da mevcuttur.
Bu nedenle, Danimarka’nın Grönland üzerinde hukuki bir hakkı olup olmadığını tartışmaya açmak bütünüyle anlamsızdır. Bunun hiçbir geçerliliği yoktur.”
-Eklemek istediğiniz bir mesaj var mı?
“Grönland’ın Danimarka’nın bir parçası olduğunu anlamak önemlidir; çünkü Grönland halkı bunu istiyor. Orada yerel bir nüfus, Inuit halkı yaşamaktadır; kendilerine özgü bir kültürleri, dilleri ve kimlikleri vardır. Buna rağmen, 17 yıldır Danimarka’dan ayrılma seçeneğine sahiptirler. İsteselerdi ayrılabilirlerdi. Ancak bunu istemiyorlar; Danimarka ile birlikte kalmayı tercih ediyorlar.
Bu nedenle altını çizmek gerekir ki burada söz konusu olan, Grönland’ın Danimarka’dan “özgürleştirilmesi” değildir. Bu, Grönland halkının iradesine rağmen, Grönland’ı zorla ele geçirmeye yönelik bir girişimdir.”