
Afrika'nın batısındaki Nijer, Mali ve Burkina Faso, zengin altın, uranyum ve lityum kaynaklarına sahip.
Son yıllarda bu ülkelerde yönetimlerin değişmesiyle madenleri işleten şirketler de değişmeye başladı.
Fransız şirketleri bazı madenleri kaybederken Rusya ve Çin yeni yatırımlarla öne çıkıyor.
Türkiye de özellikle Nijer'deki altın arama çalışmalarıyla bölgedeki yerini güçlendirmeye çalışıyor.FRANSA KAYBETTİMaden yarışının en dikkat çekici gelişmelerinden biri Nijer'de yaşandı.
Nükleer enerji santrallerinde yakıt olarak kullanılan uranyum bakımından zengin ülkede, Fransız Orano şirketi SOMAÏR adlı işletmenin yüzde 63,4'üne sahipti.
Kalan yüzde 36,6'lık pay Nijer devletine aitti.
Ancak Nijer yönetimi Haziran 2025'te şirketi devlet kontrolüne aldı.
Orano karara karşı uluslararası tahkim süreci başlattı.
Ağustos 2026'da ise daha önce Fransız Orano ve Kanadalı GoviEx'in elinde bulunan iki uranyum sahası Nijerli şirketlere verildi.ALTIN SAHALARINA GİRDİFransız şirketlerinin bölgedeki gücü azalırken Rus şirketleri yeni maden sahaları elde etmeye başladı.
Rusya merkezli Nordgold, Nisan 2025'te Burkina Faso'daki Niou bölgesinde altın çıkarma izni aldı.
Yaklaşık 53 kilometrekarelik alanda sekiz yılda 20 tondan fazla altın çıkarılması hedefleniyor.
Madenin devlete yaklaşık 89 milyon dolar gelir sağlaması, madencilik fonuna da 12 milyon dolar aktarılması bekleniyor.
Nordgold'un aynı ülkede Yimiougou adlı başka bir altın sahasında da işletme izni bulunuyor.ÜRETİM SERT DÜŞTÜAfrika'nın önemli altın üreticilerinden Mali, 2023 yılında çıkardığı yeni yasayla madenlerden daha fazla gelir elde etmeyi amaçladı.
Ancak Kanadalı Barrick şirketiyle yaşanan anlaşmazlık, ülkenin en büyük altın işletmelerinden birinin üretimini etkiledi.
Taraflar Kasım 2025'te yaklaşık 253 milyon dolarlık anlaşmaya vardı.
Şirket, aralık ayında madenin kontrolünü yeniden aldı.
Mali Maden Bakanlığı verilerine göre 2024 yılında 54,8 ton olan büyük işletmelerdeki altın üretimi, 2025'te 42,2 tona geriledi.
Bir yıldaki düşüş yüzde 22,9'u buldu.
Anlaşmazlığın yaşandığı Loulo-Gounkoto madeninde üretim 22,5 tondan 5,5 tona düştü.
Aynı yıl B2Gold, 17,5 tonluk üretimle Mali'nin en fazla altın çıkaran şirketi oldu.ÇİN HAMMADDE PEŞİNDEMali'deki maden yarışında Çin de önemli bir yer tutuyor.
Çinli şirketler özellikle elektrikli otomobillerin bataryalarında kullanılan lityuma yatırım yapıyor.
Mali'de 2024 yılı sonunda açılan Goulamina lityum madeninin yüzde 65'i Çinli Ganfeng Lithium şirketine, yüzde 35'i Mali devletine ait.
Buradan lityum üretiminde kullanılan spodümen adlı maden çıkarılıyor.
Böylece Mali, altının yanında elektrikli otomobil sanayisi için gerekli bir hammaddenin de üretim merkezi haline geliyor.TÜRKİYE'NİN YÜZDE 70 PAYI VARAfrika'daki bu büyük maden yarışında Türkiye de yer alıyor.
Türk kamu şirketi MTA Uluslararası Madencilik A.Ş. (MTAIC), Nijer'de altın arama ve çıkarma çalışmaları yürütüyor.
Şirketin 2026 yılı raporuna göre Boubene/Bandio Altın Madeni Projesi için Niger Türkiye Mining Company adlı ortak bir şirket kuruldu.
Bu şirketin yüzde 70'i Türkiye'ye, yüzde 30'u ise Nijer devletine ait.
Nijer'deki INCI adlı altın sahasının işletme ruhsatı da bu ortak şirkete verildi.
Türkiye'nin bölgedeki çalışmaları yalnızca bir maden sahasıyla sınırlı değil.
Bandio projesi kapsamında Dar Es Salam-2, Koulbaga-1 ve Koulbaga-2 adlı üç ayrı bölgede altın aranıyor.
Bu üç sahanın toplam büyüklüğü 1.128 kilometrekareye ulaşıyor.
Türk şirketi 2021 yılından bu yana bölgede yer altındaki altın kaynaklarını belirlemek amacıyla sondaj çalışmaları yapıyor.
Mart 2025'te ise çıkarılan taş ve toprak örneklerini incelemek için Dargol bölgesinde bir laboratuvar kuruldu.Oruç Reis Pakistan'da, Türkiye'nin Hint Okyanusu hamlesiYazarlarHAZIRLIKLAR SÜRÜYORTürkiye'nin Nijer'deki altın projesinde Haziran 2026'da önemli bir ziyaret de gerçekleştirildi.
MTAIC ve Eti Maden yöneticilerinden oluşan Türk heyeti, altın arama sahalarında incelemelerde bulundu.
Heyet, kurulumu ve üretime hazırlanması süren altın tesisini de ziyaret etti.
Ancak tesisin ticari üretime başladığını gösteren kesinleşmiş bir üretim miktarı henüz açıklanmadı.

