İngiltere, transatlantik köle ticaretindeki rolü nedeniyle tarihindeki en önemli yüzleşmelerden birine hazırlanıyor.
İngiltere Başbakanı Andy Burnham, Afrika ve Karayip ülkelerinden gelen taleplerin ardından ülkesinin köle ticaretindeki sorumluluğu için resmî özür dilemeye açık olduklarını açıkladı.
Ancak Londra yönetimi, geçmişte yaşananların bugünün İngiliz vergi mükelleflerine mali sorumluluk yükleyemeyeceği görüşünde.
Burnham, tazminat ödenmesine karşı çıkarken bunun yerine gelişmekte olan ülkelerin borçlarının yeniden yapılandırılması seçeneğini gündeme getirdi.
Başbakanın açıklaması, İngiliz hükümetinin uzun yıllardır sürdürdüğü politikada önemli bir değişime işaret ediyor.12 MİLYON AFRİKALI KÖLE OLARAK TAŞINDITransatlantik köle ticareti, 16. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar Avrupa ile Afrika ve Amerika kıtaları arasında yürütülen en büyük insan ticareti sistemlerinden biriydi.
Slave Voyages veri tabanına göre bu dönemde yaklaşık 12 milyon Afrikalı zorla gemilere bindirilerek Amerika kıtasına götürüldü.
İspanya ve Portekiz'in öncülük ettiği ticarette İngiliz gemileri, Atlantik üzerinden taşınan köleleştirilmiş Afrikalıların yaklaşık dörtte birini taşıdı.
Afrika'nın batı kıyılarında esir alınan veya köle tüccarlarına satılan insanlar, Karayipler ve Amerika'daki şeker, tütün ve diğer tarım plantasyonlarında çalıştırıldı.
İngiltere 1807'de Atlantik köle ticaretini yasakladı.
Kraliyet Donanması da köle taşıyan gemileri durdurmak için operasyonlar yürüttü.
1833'te ise Britanya İmparatorluğu genelinde köleliğin kaldırılması kararlaştırıldı.KARAYİP ÜLKELERİ TAZMİNAT İSTİYORİngiltere üzerindeki tazminat baskısı son yıllarda giderek arttı.
2013'te Karayip Topluluğu'na (CARICOM) üye 15 ülke, köle ticaretinin sonuçları nedeniyle eski sömürgeci ülkelerden resmi tazminat talep etti.
2023'te Afrika Birliği de bu taleplere destek verdi.
Bu yıl Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, transatlantik köle ticaretini insanlığa karşı işlenmiş en ağır suç olarak nitelendiren bir kararı destekledi.
İngiltere ve Avrupa ülkeleri oylamada çekimser kaldı.
Batı Hint Adaları Üniversitesi için hazırlanan bir danışmanlık raporunda, İngiltere'nin 14 Karayip ülkesine köle ticareti nedeniyle yaklaşık 24 trilyon dolar tazminat borçlu olabileceği tahmin edildi.KRAL CHARLES DA TARİHSEL SORUMLULUĞU KABUL ETTİTartışma, Kral III.
Charles'ın Karayipler ziyaretine de damgasını vurdu.
Charles, dün yaptığı açıklamada kölelik dönemini insanlık tarihinin utanç verici bir bölümü olarak nitelendirdi ve yaşananların kendisinde dehşet duygusu yarattığını söyledi.
Ancak İngiltere adına resmi özür dilemedi.
Buckingham Sarayı, resmi özür kararının kralın değil, seçilmiş hükümetin yetkisinde olduğunu belirtiyor.
İngiliz kraliyet ailesinin de köle ticaretiyle tarihsel bağlantıları bulunuyor.
James, Afrika'nın batı kıyılarında altın ve köleleştirilmiş insanların ticaretini yapan Royal African Company'nin yöneticileri ve hissedarları arasındaydı.
Kral Charles'ın atalarından Kral IV.
William ise köleliğin kaldırılmasına uzun süre karşı çıkmış, daha sonra köleliği yasaklayan yasalara kraliyet onayı vermişti.