Mert İnan
Suudi Arabistan
Pakistan
Türkiye
Husiler
Orta Doğu
Haberlerimizi Google'da Takip Edin
Gelişmelerden anında haberdar olun.
Google'da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin
Orta Doğu’da savaşın dengesi hızla değişiyor. İran ile İsrail arasındaki çatışmanın etkileri Körfez’den Kızıldeniz’e yayılırken; Yemen’deki Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik füze ve İHA saldırıları yeni bir cephe açtı. Son gelişmeler Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos’ta imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nı da ilk kez doğrudan gündeme taşıdı.
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında kurulan savunma ekseni ilk ciddi sınavıyla karşı karşıya. Husi saldırılarının ardından gözler Mekke Ortak Savunma Anlaşması’na çevrilirken, üç ülke askeri koordinasyonu hızlandırma kararı aldı. Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Pakistan Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı İshak Dar’ın New York’taki görüşmesinde, genelkurmay başkanlarının Suudi Arabistan’a verilecek desteği ele almak üzere acil toplantı yapması için hazırlıklar görüşüldü. Uzmanlara göre ise yaşananlar yalnızca Yemen cephesiyle sınırlı değil. İran-İsrail savaşının farklı cephelere yayılması, Hürmüz ve Bab el-Mendeb’in aynı anda baskı altına girmesi bölgede çok daha büyük bir hesaplaşmanın işaretlerini veriyor.
PAKT İLK KEZ DEVREDE
Mekke Ortak Savunma Anlaşması taraflardan birine yönelik saldırının diğer ülkelere de yapılmış kabul edilmesini öngörüyor. Anlaşma aynı zamanda ortak savunma planlaması, hava savunması, elektronik harp, insansız sistemler ve savunma sanayii alanlarında daha yakın iş birliğini hedefliyor. 31 Ağustos’ta İstanbul’da yapılan ilk stratejik komite toplantısında Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan’ın dışişleri ve savunma bakanları ile askeri yetkilileri aynı masaya oturdu. Suudi Arabistan’da sürekli bir genel sekreterlik kurulması kararlaştırılırken ilk genel sekreterin Pakistan’dan seçilmesi konusunda uzlaşmaya varıldı. Böylece Mekke hattı kısa sürede kalıcı bir güvenlik mekanizmasına dönüşmeye başladı.
FİDAN SİNYALİ VERMİŞTİ
Gelişmenin Ankara açısından dikkat çeken tarafı Hakan Fidan’ın yalnızca altı gün önce yaptığı açıklama. Fidan, Suudi Arabistan’ın ortaya çıkabilecek askerî ve teknik ihtiyaçlarının Türkiye tarafından karşılanabileceğini söylemişti. Bu açıklamanın ardından genelkurmay başkanlarının toplantıya hazırlanması Türkiye’nin desteğinin özellikle hava savunması, elektronik harp, İHA tehdidine karşı sistemler ve teknik askeri yardım üzerinde yoğunlaşabileceği yorumlarını güçlendirdi. Yeni güvenlik denklemindeki en kritik ülkelerden biri ise Pakistan. İslamabad yönetimi uzun yıllardır Suudi Arabistan ordusuna eğitim ve danışmanlık desteği sağlıyor.
İKİ BOĞAZA DİKKAT
Uzmanlara göre asıl risk, Suudi Arabistan’a yönelen füze ve İHA saldırılarından çok daha geniş. İran’ın baskı kurabileceği en kritik nokta Hürmüz Boğazı olurken, Husilerin tehdit alanı Bab el-Mendeb’e uzanıyor. Arap Yarımadası’nın doğu ve batısındaki bu iki geçiş, küresel enerji ve ticaretin en kritik damarları arasında yer alıyor. Hürmüz üzerinden Basra Körfezi petrolü ve LNG sevkiyatı dünya pazarlarına çıkarken, Bab el-Mendeb Kızıldeniz ile Hint Okyanusu arasındaki bağlantıyı sağlıyor.
SUUDİLERİN B PLANI DA HEDEFTE
Riyad’ın Hürmüz riskine karşı yıllardır geliştirdiği en önemli alternatif ise ülkenin doğusundaki petrol sahalarını Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu’ya bağlayan East-West boru hattı. Hürmüz’de kriz çıkması halinde Suudi petrolünün batıya taşınarak Kızıldeniz üzerinden dünya pazarlarına ulaştırılması planlanıyor. Ancak son Husi saldırılarında Yanbu’nun da hedefler arasına girmesi bu hesabı daha kritik hale getirdi. Güvenlik uzmanlarına göre Hürmüz ile birlikte Kızıldeniz çıkışının da baskı altına girmesi, Suudi Arabistan açısından en tehlikeli senaryolardan biri. Böyle bir tabloda ülkenin hem doğu hem de batı enerji çıkışları aynı anda tehdit altında kalabilir.
KONTROLLÜ KAOS UYARISI
Bölgedeki gelişmeleri değerlendiren bazı güvenlik analistleri ise İran ile İsrail arasında devam eden savaşta yeni bir “kontrollü kaos” dönemine girildiğine dikkat çekiyor. İsrail açısından da Husi cephesi karmaşık bir tablo oluşturuyor. Tel Aviv yönetimi İran bağlantılı silahlı yapıların zayıflatılmasını güvenlik politikasının önemli unsurlarından biri olarak görüyor. Ancak Yemen’de doğrudan ve uzun süreli yeni bir cephe açılması İsrail ordusu açısından ek askeri yük anlamına geliyor. Jeostrateji Uzmanı-Araştırmacı Dr. AHmet Uslu ise; "Washington’ın bölgedeki yeni savaşlara doğrudan dahil olmak istememesi Riyad yönetimini alternatif güvenlik modellerine yöneltti. Türkiye, Pakistan, Suudi Arabistan hattının önemi burada artıyor. Türkiye güçlü savunma sanayi ve askeri teknolojisiyle, Pakistan büyük ordusu ve uzun yıllara dayanan Körfez tecrübesiyle, Suudi Arabistan ise mali kaynakları ile yeni yapının üç ana ayağını oluşturuyor" diyor.
Yazarın Önceki Yazıları
Yıllar sonra açılan dosya! Alman arkeolog casus çıktı
25 Eylül 2026
Para frene bastı! Ekonomide temkin dönemi
25 Eylül 2026
Sincar’da yeni dönem, Türkiye'den önemli Irak hamlesi
25 Eylül 2026
Kızıldeniz’de büyük hesap! Küresel savaş korkusu
24 Eylül 2026
Gaz savaşı kapıda mı? Doğu Akdeniz’de 2028 hesabı
22 Eylül 2026
2
Yıllar sonra açılan dosya! Alman arkeolog casus çıktı
3
Rus Merkez Bankası sordu, 2,5 trilyon ruble nereden geldi?
4
Para frene bastı! Ekonomide temkin dönemi
5
Kızıldeniz’de büyük hesap! Küresel savaş korkusu
6
Meta’dan telefonları unutturacak hamle: Muse geliyor
7
Cinping 11 yıl sonra ABD'de, Pekin'in eli bu kez çok güçlü
8
Dolar hafif yükselişte! Gözler Birleşmiş Milletler'de
9
İki tekerde kaza patlaması! Motosiklette korkutan tablo
10
İngiltere'nin hedefi Moskova! Adım adım dünya savaşına doğru