Çocuklarda şiddet davranışları çoğu zaman bir anda ortaya çıkmıyor.
Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi Çocuk ve Ergen Klinik Psikoloğu Eliz Avcı’ya göre bazı davranış ve duygu değişiklikleri, aileler açısından erken uyarı niteliği taşıyabiliyor.
Özellikle son dönemde yaşanan şiddet olaylarının ardından birçok anne baba çocuklarının arkadaş çevresini, okul hayatını ve günlük hareketlerini daha sıkı kontrol etmeye yöneliyor.
Ancak korku, ceza ve baskıya dayalı kontrolün sanılanın aksine koruyucu olmayabileceği belirtiliyor.BASKI TERS TEPEBİLİRUzmanlara göre sürekli cezalandırılan ya da sert biçimde kontrol edilen çocuk, davranışının neden yanlış olduğunu öğrenmek yerine yalnızca yakalanmaktan korkabiliyor.
Bu durumda ebeveyn veya başka bir otorite ortadan kalktığında sınırları aşma riski artabiliyor.
Daha da önemlisi, çocuk yaşadığı sorunu ailesine anlatmaktan kaçınabiliyor.
Bu durum yalnızca şiddet uygulayan çocuklar açısından değil, zorbalığa veya şiddete maruz kalan çocukların fark edilmesi açısından da kritik önem taşıyor.BU DEĞİŞİKLİKLERE DİKKATAilelerin özellikle beş temel değişimi yakından izlemesi gerekiyor.
Çocuğun arkadaşlarından ve ailesinden belirgin biçimde uzaklaşması, okul başarısının aniden düşmesi veya devamsızlığının artması ilk işaretler arasında yer alıyor.
Sık ve yoğun öfke patlamaları, tam tersine belirgin bir duygusal hissizlik, silah ve kesici-delici aletlere olağandışı ilgi ile şiddet içeriklerine yoğun biçimde yönelme de dikkat edilmesi gereken belirtiler arasında gösteriliyor.
Akran ilişkilerindeki ciddi bozulma da önemli.
Çocuğun sürekli zorbalığa maruz kalması kadar başkalarını tehdit etmesi, dışlaması veya sistematik zorbalık uygulaması da göz ardı edilmemeli.HER ÖFKE ŞİDDET EĞİLİMİ DEĞİLAvcı ise tek bir davranıştan yola çıkarak çocukların “şiddete eğilimli” olarak etiketlenmemesi gerektiğini belirterek şunları söylüyor: “Ergenlik döneminde öfke, yalnız kalma isteği, arkadaş ilişkilerinde sorunlar ya da okul başarısında dalgalanmalar görülebilir.
Burada dikkat edilmesi gereken, değişimin ani, yoğun, belirgin ve süreklilik gösterir hale gelmesidir.
Çocuğun günlük yaşamını, okulunu ve sosyal ilişkilerini etkileyen değişikliklerin altında yatan nedenlerin mutlaka anlaşılmaya çalışılması gerekir.”EN KRİTİK SORU BUAile ve okul arasındaki iletişimin de erken uyarı işaretlerinin fark edilmesinde kritik önem taşıdığını vurgulayan Avcı, öğretmenler ve okul psikolojik danışmanlarının çocukta evde fark edilmeyen değişimleri gözlemleyebileceğine dikkat çekiyor.