Emre Öztürk
Yayınlanma:
29.06.2026- 09:00
Son Güncelleme
29.06.2026 - 09:01
Donald Trump
ABD
Çevre kirliliği
İklim değişikliği
Aşırı Sağ
Dünya haberleri
ABD'de Trump döneminin aşırı sağcı politikaları ile çevre krizinin nasıl iç içe geçtiği, Monthly Review'de yayımlanan analizde ele alındı. Yazıda kapitalizmin derinleşen ekolojik krizinin otoriter siyasetle birleşerek "ekofaşizm" ürettiği ifade edildi. Analizde, ünlü düşünür Georg Lukács'ın 'Aklın Yıkımı” çözümlemesinin bugün yeniden güncellik kazandığı vurgulanırken, çevre krizinin emperyalizm, savaşlar ve sermaye birikiminden bağımsız düşünülemeyeceği ifade edildi.
Monthly Review dergisinin Haziran sayısında yayımlanan "The Destruction of Reason and the Rise of Ecofascism in the United States" (Aklın Yıkımı ve Birleşik Devletler'de Yükselen Ekofaşizm) başlıklı analizde ünlü sosyalist düşünürler Brett Clark ile John Bellamy Foster, gezegenin karşı karşıya bulunduğu ekolojik yıkımın yalnızca çevre sorunu olmadığını belirtti. Yazıda, geç emperyalizm döneminde tekelci kapitalin büyümesini sürdürebilmek için yaşamın temel koşullarını tahrip ettiği, iklim krizinden biyolojik çeşitlilik kaybına kadar uzanan yıkımın doğrudan kapitalist üretim modelinden kaynaklandığı savunuldu. Analize göre sermaye kendi yapısal sınırlarına ulaştıkça daha otoriter yönetim biçimleri güç kazanıyor, çevre krizine bilimsel çözümler yerine baskı, savaş ve kaynak hakimiyeti öne çıkıyor.
Monthly Review'de yayımlanan analizde John Bellamy Foster ve Brett Clark, Trump döneminde çevre krizinin aşırı sağcı siyasetle birleşerek "ekofaşizm" dönemine girdiğini savundu. (Reuters)
TRUMP DÖNEMİ EKOFAŞİZMİN SİMGESİ
Yazıda Trump döneminde ABD'nin Paris İklim Anlaşması'ndan çekilmesi, fosil yakıt üretiminin genişletilmesi, çevre koruma düzenlemelerinin kaldırılması, iklim bilimini reddeden isimlerin devlet kurumlarına yerleştirilmesi ve göçmen karşıtı politikaların aynı siyasal çizginin parçaları olduğu belirtildi. Analize göre çevre krizini inkar eden, buna karşılık doğal kaynaklar üzerinden savaş çıkaran bu yaklaşım, "ekofaşizm" olarak tanımlanıyor. Foster ve Clark, ekofaşizmin doğayı sermaye adına daha yoğun biçimde sömüren yeni bir otoriter siyaset biçimi olduğunu vurguladı.
LUKÁCS'IN UYARISI GÜNDEMDE
Analizde yer verilen vurgulardan biri de Macar Marksist filozof Georg Lukács oldu. Foster ve Clark, Lukács'ın “Aklın Yıkımı” adlı eserinde irrasyonalizmin, kapitalizmin kriz dönemlerinde egemen sınıfların ideolojik silahına dönüştüğünü anlattığını hatırlattı. Lukács'ın çalışmasının bugün ABD'de yeniden anlam kazandığını belirten yazarlar, bilim karşıtlığı, komplo teorileri, aşırı milliyetçilik, ırkçılık ve otoriterliğin çevre krizinin inkarıyla birleştiğini ifade etti. Analize göre kapitalizmin yarattığı ekolojik felaketler bilimsel yöntemlerle çözülmek yerine inkar ediliyor ve kriz yeni savaşların gerekçesine dönüştürülüyor.
Yazıda Georg Lukács'ın "Aklın Yıkımı" çözümlemesi günümüz ABD'sindeki iklim inkarı, aşırı milliyetçilik ve sermaye politikalarıyla birlikte ele alındı. (EJRC Arşivi)
EKOLOJİK YIKIM VE SAVAŞLAR
Analiz yazısında ABD'nin Çin'i çevreleme stratejisi, İran ve Venezuela üzerindeki enerji politikaları, askeri müdahaleleri, yapay zeka veri merkezlerinin hızla artan enerji ve su tüketimi ve fosil yakıt yatırımları aynı bütünün parçaları olarak değerlendirildi. Ses getiren yazıda dünyanın karşı karşıya bulunduğu ekolojik yıkımın yalnızca karbon salımıyla açıklanamayacağı, emperyalist savaşlar, doğal kaynakların denetimi ve tekelci sermayenin sınırsız büyüme isteğinin de bu krizin temel belirleyicileri olduğunun altı çizildi. Yazıda, insanlığın önünde duran kaçınılmaz seçeneğin ekolojik yıkımı derinleştiren mevcut düzen ile doğayla uyumlu yeni bir toplumsal üretim modeli arasında olduğu ifade edildi.
[email protected]
Kaynak: Web Özel
Yazarın Önceki Yazıları
Tüm
Yazıları
Göçebe aileden dünya kupasına
28 Haziran 2026
Dijital dünyanın kara madenleri
27 Haziran 2026
4 asırlık kanlı tarih
26 Haziran 2026
BM gelir eşitsizliği için haykırdı
24 Haziran 2026
Bibi'nin adamı İsrail'i karıştırdı
22 Haziran 2026
Çok Okunanlar
1
Şirketler için zorlu dönem, döviz riski büyüyor mu?
2
7.2 ve 7.5'lik depremler Venezuela’yı yıktı: İşte son durum ve acı bilanço
3
Yeniden Sovyet esintisi mi?
4
Göçebe aileden dünya kupasına
5
Soykırımcıdan soykırım yalanı
6
Dijital dünyanın kara madenleri
7
F-35 ve F-16'lar için yol haritası
8
4 asırlık kanlı tarih
9
Bibi'nin adamı İsrail'i karıştırdı
10
İsrail'in Doğu Akdeniz planı!
Son Dakika Haberler
Rafting keyfi hastanede bitti: 52 kişi zehirlenme şüphesiyle tedaviye alındı
7.2 ve 7.5'lik depremler Venezuela’yı yıktı: İşte son durum ve acı bilanço
Atv canlı yayın Müge Anlı izle! Yeni bölüm Müge Anlı canlı yayın izle!
Muslera'dan Dünya Kupası'na hüzünlü veda: Yaptığı hatalar Uruguay'ı yaktı
Borsa İstanbul'da açığa satış yasağı kalktı
Kaynak: haberglobal.com